Het logo van Rechten Voor Al Wat LeeftWij moeten vechten tegen de geest van naïeve wreedheid waarmee wij ons tegenover de dierenwereld gedragen. De religies en de wijsbegeerte hebben zich niet bezig gehouden met ons gedrag ten opzichte van de dierenwereld, maar alleen met onze houding jegens de mensen… Maar ook het dier is onderworpen aan het lijden, evenals wij. De ware, diepe menselijkheid staat ons niet toe het dier leed te berokkenen. Wij zijn ons pas laat hiervan bewust geworden. Wij hebben de plicht ervoor te zorgen, dat dit begrip over de gehele wereld aanvaard wordt en wij moeten deze plicht, die we tot nu toe verzaakt hebben, ernstig opvatten.

Overschreden grenzen
Bovenstaand citaat is uit een brief die de u allen bekende Albert Schweitzer vanuit Lambarene op 16 juli 1965 schreef aan de leden van een congres tegen de vivisectie. De brief werd tijdens het congres voorgelezen. Natuurlijk gelden zijn woorden niet alléén de verschrikkelijke dierproeven, maar wij kunnen ze toepassen op het gehele scala van wreedheden van de mens ten opzichte van het dier, zoals deze op grote schaal plaatsvinden in de intensieve veehouderij, bij veetransporten, in slachterijen, bontfokkerijen, bij visvangst-, kweek- en dodingmethoden, en tevens bij allerlei vormen van vermaak met dieren, zoals "sport"visserij, circussen etc..
Dat wij ons pas laat hiervan bewust zijn geworden, zoals Schweitzer schreef, is helaas maar ten dele waar. Miljoenen mensen alleen al in de westerse, "beschaafde" wereld zijn zich absoluut (nog) niet bewust van hetgeen de ware, diepe menselijkheid van hen verlangt in hun houding t.o.v. het dier. Vele anderen hádden dit bewustzijn ooit als kind, maar zij werden door de ouderen, bij wie de economische "vooruitgang" vooropstond, al snel "afgehard". Als we zien hoe miljoenen dieren, alleen al in ons land, nog steeds op een manier worden gehouden waarvan wij allemaal weten dat hierbij de grenzen van het welzijn en aanpassingsvermogen van de dieren al véél en véél te ver zijn overschreden (kippen in legbatterijen, zeugen in voerligboxen, die klem staan tussen de stangen en geen stap vooruit, achteruit of opzij kunnen doen) ...Als we ook zien dat miljoenen consumenten in de winkel tóch de goedkoopste eieren en vleesproducten blijven kopen... dan beseffen wij dat dit ethisch bewustzijn nog maar nauwelijks is ontwaakt.

Vogelpest
Zelfs bij het doden van de dieren toont men geen consideratie. Tijdens de vogelpest liet de televisie ons beelden zien van containers met kippenkadavers. Maar wat hieraan voorafging werd niet vertoond. Het was zelfs streng verboden te filmen tijdens het doden van de miljoenen dieren, bang als de overheid was voor een opstand van het meer gevoelige deel van het volk, acties van dierenbevrijders en een teruglopen van de vleesconsumptie. Voor een juiste beeldvorming voor u het volgende relaas: Pluimveestallen werden volgespoten met C02-gas. Het gas is zwaarder dan lucht en zakt dan ook snel naar de grond. In de legbatterijstallen was het effect het verschrikkelijkst. De kippen in de onderste rij kooien "boften": zij waren na 20 seconden "al" (eindelijk) gestikt. Bij de dieren in de etages daarboven duurde het langer. Immers, hoe hoger de kooien, hoe langer het duurt. In de bovenste verdieping gingen ze nog net niet dood, maar de paniek, stress en ademnood waren afschuwelijk. De volgende ochtend ging men weer eens in de stal kijken; de dode kippen werden uit de kooien gehaald en de nog levende dieren uit de hoogste verdieping werden in de onderste kooien gestopt. Deze stumpers mochten het nóg een keer meemaken: opnieuw werd C02-gas de stal binnengespoten. Nóg eens de ademnood, de doodsstrijd en de verstikking. Het leek een weerzinwekkende en griezelige horrorfilm, maar het was de realiteit. Ook andere methoden werden niet geschuwd. Zo werd zelfs het middel Neocidol ingezet, een insectenbestrijdingsmiddel, waarbij de kippen verlamd raakten en pas na ruim een uur door verstikking omkwamen. Echter, niet alleen tijdens de vogelpest, maar ook gedurende de MKZ en varkenspestperiode zijn miljoenen dieren gedood op een wijze die het daglicht absoluut niet kon verdragen. Er bestaat een beproefde methode waarbij de dieren rustig, zonder verstikkingsverschijnselen in slaap vallen en niet meer bijkomen: het toevoegen van zuurstof en vocht aan het C02-gas. Maar door onwil, gemakzucht en onverschilligheid wordt deze methode nog steeds niet gebruikt.

Intrinsieke waarde
Het is onbegrijpelijk hoe men nog durft te spreken over de "intrinsieke waarde van het dier", nota bene het uitgangspunt van diverse dierenwetten. In de praktijk zijn het slechts onze gezelschapsdieren die in bepaalde mate een zekere erkenning genieten van hun intrinsieke waarde: dierenartsen zullen bijvoorbeeld katten niet castreren zonder de dieren eerst te bedwelmen. Voor miljoenen mannelijke biggen (beertjes) in Europa geldt dit voorrecht echter niet. Deze dieren worden allemaal zónder verdoving gecastreerd door de varkenshouder zelf. Doel van deze castratie is, elk risico te vermijden dat het vlees ook maar enigszins een berengeur heeft. En dat terwijl varkens reeds worden geslacht voor ze geslachtsrijp zijn! Daarnaast worden bij praktisch alle varkens ónverdoofd de staarten gecoupeerd en ónverdoofd de hoektanden geknipt. En was hiermee maar alles gezegd over het treurige bestaan van onze landbouwhuisdieren! De ruimte ontbreekt om al te uitvoerig hierop in te gaan. Maar huisvesting, vele onverdoofde ingrepen, het zo snel mogelijk vetmesten zoals bijvoorbeeld ons diepvrieskipje ("doodgroeiers"), veetransporten kris-kras door Europa en daarbuiten, én de slachtmethoden (ook in ons eigen land) maken dat we het aardse bestaan voor de meeste dieren rustig "de hel" mogen noemen. Hebt u wel eens gezien hoe dieren die nooit eén stap hebben kunnen lopen (varkens en ook kalveren) de veewagens worden ingedreven (met schoppen en slaan) om uiteindelijk de (dikwijls ellendige) dood te worden ingejaagd? Gaat u eens een kijkje nemen, ook in een slachthuis! En dan spreken we nog niet eens over de Europese (ook Nederlandse) pluimveeslachterijen, waar de kippen niet het wettelijk vereiste voltage krijgen toegediend om uiteindelijk bewusteloos bij het draaiende mes te belanden dat de nekken moet doorsnijden. Het voorgeschreven voltage om kippen te bedwelmen veroorzaakt botbreuken en bloedpunten op het vlees. Om onze diepvrieskipjes in de winkel er netjes te laten uitzien wordt een lager voltage toegepast. Gevolg: de dieren raken hierdoor verlamd en hangen dus "keurig stil", maar blijven volkomen bij bewustzijn. Natuurlijk zijn de overheden hiervan op de hoogte, maar men doet er niets aan. Op zovele fronten overtreedt de overheid haar eigen voorschriften Nieuwe mogelijkheden worden niet aangegrepen. Zo zouden de pluimveeslachterijen i.p.v. elektrische stroom ook het eerdergenoemde vochtige gasmengsel (CO2-02) kunnen toepassen. Het zou zoveel ernstig dierenleed besparen. De belangengroep "Rechten voor al wat leeft", waar ik medewerkster van ben, kaart reeds jarenlang ook dit onderwerp bij ministerie en kamerleden aan, maar men doet er niets aan.

Godsdienstvrijheid
Een ander voorbeeld: het rituele (ónbedwelmde) slachten volgens de islamitische en Israëlitische ritus, waarbij bij miljoenen dieren per jaar onbedwelmd de halsslagaders worden doorgesneden. Huichelachtig wordt dit door betreffende groeperingen de meest diervriendelijke dodingmethode genoemd, maar wetenschappers en ook de Kon. Ned. Mij. voor Diergeneeskunde noemen dit ónaanvaardbaar. Ook hiervoor bestaat een goed alternatief: een elektrische (omkeerbare) bedwelming, waarbij het dier kosjer (gaaf) blijft en in bewusteloze toestand goed kan leegbloeden. Proeven hebben uitgewezen dat dieren die na deze bedwelming niét worden gedood na enkele minuten weer volkomen gezond op de benen staan. Jarenlang hebben wij de overheid gevraagd deze methode te laten toepassen. Maar men is bang en in de naam van "godsdienstvrijheid" is deze marteling-op-grote-schaal bij wet toegestaan.
Wat heeft "Rechten voor al wat leeft" gedaan om het lot van de dieren te verbeteren? Het u allen bekende scharrelei is het geesteskind van onze belangengroep (vanaf 1975 in de handel). Doel: het terugdringen van de dieronwaardige legbatterij voor kippen, door de consument een keuzemogelijkheid te bieden. Ook het scharrelvarkensvlees is (in 1978) door onze inspanningen op de markt gekomen. Als "tegengas" tegen de onnodige dierproeven kan men dierproefvrije cosmetica bij ons bestellen. Tegen alle eerdergenoemde en nog vele andere misstanden protesteren wij reeds meer dan 30 jaar en waar mogelijk dragen wij alternatieven aan. Dat alles in de hoop dat het ethisch bewustzijn waar Schweitzer over schreef ontwaken én groeien zal.

Tot zover Bep de Boer in VrijZicht nr 10 van december/januari 2003/2004.