Het verbouwen van landbouwgewassen voor de productie van biobrandstof of als catalysator voor biomassavergisting is niet onomstreden.

Onderstaande tekst is geschreven door Simon Talsma.

Dit artikel verscheen in het Friesch Dagblad van donderdag, 18 januari 2007, Economie, onder de titel 'Tekort aan land remt groei biobrandstof'.

De doelstelling om binnen Europa de komende decennia zoveel biobrandstof te produceren dat het een substantieel deel vormt van alle benodigde energie, is te ambitieus. Dat werd gisteren door verschillende sprekers op het symposium Brood of Brandstof in Emmeloord betoogd. Op de jongerendag van de agrarische coŲperatie van Agrifirm spraken onder andere professor Rabbinge van de universiteit in Wageningen, staatsecretaris Van Geel van Milieu en directeur Luijkx van Agrifirm.

Met name de teelt van graan als energiegewas staat sterk in de belangstelling. ,,Vooral landen als Duitsland, Frankrijk en ItaliŽ hebben veel geÔnvesteerd in de productie van biodiesel uit graan”, vertelde Luijkx. Hij betwijfelde echter of de 25 landen van de Europese Unie van vorig jaar voldoende graan kunnen produceren voor de beoogde 15,2 miljoen ton biodiesel in 2010. ,,Daarvoor is 16 miljoen hectare nodig. In 2020 zou dat 28 miljoen hectare moeten zijn. Dat is dan respectievelijk wel 100 miljoen ton en 170 miljoen ton tarwe. Een grote hoeveelheid als je dat afzet tegen de huidige totale productie van 250 miljoen ton in de 25 EU-landen.”

De grote vraag naar biobrandstoffen die de komende jaren in ieder geval ontstaat, heeft grote effecten op de prijzen van akkerbouwgewassen. Daarover waren de deskundigen het gisteren roerend eens. ,,Granen zullen vooral een spilfunctie vormen in de prijzen van akkerbouwproducten”, vatte Luijkx samen.

In eerste instantie zullen de hogere prijzen voor de akkerbouw negatief uitwerken voor de resultaten in de melkveehouderij. ,,Er zal frictie ontstaan. Veevoer zal duurder worden door de grondstofprijzen die internationaal zullen stijgen. Pas later zullen de opbrengstprijzen van de melkveehouderij volgen. Dit ook omdat de wereldbevolking groeit en de vraag naar landbouwproducten voor de voeding toeneemt.” De grotere vraag naar akkerbouwgewassen kan dit jaar volgens de Agrifirm-directeur al zorgen voor een tekort aan graan. ,,Vooral als we in Europa weer een jaar krijgen als in 2006. De overschotten zijn nu al sterk gereduceerd door het extreme weer in Europa en andere werelddelen. Wanneer we weer een dergelijk jaar krijgen, zijn de voorraden op.”

Niet rijk

Boeren die intensief met bio-energie bezig zijn, zijn echter niet allemaal laaiend enthousiast. Varkenshouder Eric Douma uit Makkinga ziet op de lange termijn zeker positieve resultaten, maar is in het afgelopen jaar niet echt rijk van zijn co-vergister geworden (met deze installatie kan uit mest vermengd met akkerbouwproducten als maÔs, gas worden gewonnen). Vooral de aanpassingen van de subsidieregelingen hakken er financieel sterk in. ,,Je maakt toch ondernemingsplannen voor een lange periode met afspraken met de overheid voor de langere termijn. En dan blijken er toch aanpassingen te komen die het resultaat sterk negatief beÔnvloeden.”

Vooral de efficiŽntie zal het de komende jaren moeten doen. ,,En daar is nog veel te halen. Subsidie moet er in het begin zijn om de ontwikkelingen voort te stuwen. Daarna moet de markt het doen.” Douma is dan ook niet negatief gestemd over de resultaten voor co-vergisting op de langere termijn. ,,Op 1 oktober waren er in de noordelijke drie provincies al 34 vergisters operationeel. Nu zijn daar al weer tien tot vijftien bijgekomen. Bovenin Frysl‚n is het op dat gebied dan ook al behoorlijk druk. Daar is nu al een competitie gaande met productie voor de voedingsindustrie.”