Verslag van dodelijk internationaal transport van dieren

Hoe staat het er nu voor?

Dit verslag hoort bij de film 'Some lie dying' van Compassion in World Farming (CIWF). De Britse transporten uit de film zijn inmiddels verboden. Lange transporten van levende dieren in en vanuit Europa gaan wel door. De filmfragmenten met Nederlands commentaar staan niet meer op het YouTube-kanaal van CIWF Nederland. Daar staan wel nieuwere video's over diertransporten.

Bronnen: Verordening (EG) 1/2005; Europese Commissie, voorstel COM(2023) 770 (7 december 2023); Agence Europe, Europe Daily Bulletin nr. 13955 (9 oktober 2026); Animal Welfare (Livestock Exports) Act 2024 en de inwerkingtredingsbesluiten van 22 juli 2024 (legislation.gov.uk); Verordening (EG) 2147/2005; Verordening (EG) 1099/2009, art. 4 lid 4, en Hof van Justitie van de EU, zaak C-426/16 (29 mei 2018); Export Control Amendment (Ending Live Sheep Exports by Sea) Act 2024 (Australisch ministerie van Landbouw). Bijgewerkt op 9 oktober 2026.

Dierenleed tijdens transport

GAIA (België) maakte de basis van deze versie van het script van de CIWF-film 'Some lie dying'. Deze filmfragmenten, met Nederlands commentaar zijn te vinden op CIWF Holland.

Internationale diertransporten

Elk jaar worden er miljoenen schapen, varkens en runderen door heel Europa getransporteerd, vaak gaat het om extreem lange reizen. De '1995 EU vervoersrichtlijn' is verwelkomd door Europese regeringen als een maatregel om het leed van dieren tijdens lange transporten aan banden te leggen. Om erachter te komen of deze vervoersrichtlijn echt werkt, hebben dierenwelzijnswerkers de vrachtwagens met levende dieren in de gaten gehouden.

Schapen van Groot-Brittannië naar Italië en Griekenland

Veel van de één miljoen lammeren en schapen die elk jaar vanuit Groot-Brittannië worden geëxporteerd, worden eerst naar verzamelplaatsen in België en Nederland vervoerd. Daarvandaan worden ze, na een pauze van ongeveer een dag, verder getransporteerd naar slachthuizen in Italië, Griekenland en Spanje.

Compassion in World Farming (CIWF) volgde deze schapen helemaal vanuit België tot aan het zuiden van Italië op hun reis die meer dan 2000 kilometer bedroeg en dertig uur duurde. Wanneer de reis van Groot-Brittannië naar België erbij wordt gerekend, dan kom je op zeker veertig uur uit.

Tijdens een eerdere gelegenheid lukte het ons om in een Italiaans slachthuis te filmen waar de schapen die we gevolgd hadden, werden geslacht. Daar zagen we tot onze verbijstering dat dieren aan hun achterpoten werden rondgesleurd.

Enorme aantallen schapen komen vanuit Groot-Brittannië, Frankrijk en Spanje de Italiaanse haven van Bari binnen. Daarvandaan worden ze naar Griekenland verscheept om uiteindelijk geslacht te worden. Voor de Britse dieren duren deze reizen ellenlang, variërend van 65 tot meer dan honderd uur.

Tijdens één gelegenheid in Bari stuitten de onderzoekers op twee vrachten van Britse en Franse schapen die 48 uur stonden te wachten voor een vrachtschip naar Griekenland. Tijdens deze periode werden de dieren op de trucks achtergelaten in een immense hitte zonder water.

Na twee dagen bevonden de dieren zich in een wanhopige toestand - snakkend en hijgend naar verse lucht.

Uiteindelijk, pas na herhaaldelijke verzoeken van de onderzoekers, besloten de Italiaanse autoriteiten dat de dieren uitgeladen mochten worden. Voor de meeste dieren kwam dit te laat. De onderzoekers hielpen bij het uitladen en tijdens dit proces beseften ze dat veel dieren dood waren of lagen te sterven. Gedurende de twee dagen die volgden zijn er nog een aantal dieren gestorven. Volgens het officiële Italiaanse rapport zijn er 115 Britse lammeren en 45 Franse schapen overleden in deze catastrofe. Heel Europa ligt bezaaid met dit soort wrede transportroutes.

Varkens, runderen en kalveren

Elk jaar worden meer dan een miljoen varkens vanuit Nederland naar Italië en Spanje vervoerd. Deze transporten duren veertig, vijftig uur of nog langer. Duizenden runderen worden ieder jaar van Ierland en Duitsland naar Italië en Spanje en van Frankrijk naar Griekenland vervoerd. Jonge kalveren worden verscheept van Ierland naar Noord-Frankrijk en dan verder vervoerd over de weg naar Nederlandse kalverhouderijen. Hier worden ze gehouden in kleine kale hokken.

De dieren worden veelal mishandeld tijdens het in- en uitladen. Hier in Frankrijk worden de dieren geslagen om ze in beweging te krijgen. De behandeling van dit kalf is volkomen onacceptabel.

Paarden en ezels uit Oost-Europa

Elk jaar worden meer dan honderdduizend paarden geëxporteerd vanuit Oost-Europa naar de EU om daar geslacht te worden. De meeste komen uit Polen, Litouwen en Roemenië. Voor het merendeel is de eindbestemming Italië.

Onderzoekers van de Duitse organisatie 'Animals' Angels' volgden deze paarden vanuit Litouwen. Zij worden door Polen gereden naar de verzamelplaats in Zebrzydowice, vlakbij de grens tussen Polen en Tsjechië. Vervolgens worden ze door Tsjechië, Slowakije en Hongarije vervoerd. Wanneer ze uiteindelijk Hongarije bereiken, zijn de paarden vaak volledig uitgeput, gewond en ervaren ze veel stress. En dan zijn ze nog maar halverwege de reis met als eindbestemming de slachthuizen in Italië.

Dit paard belandde met z'n hoef in de ventilatiespijlen. Uiteindelijk wordt hij uit z'n lijden verlost. Daarna gaat een medewerker z'n hoef losmaken. Het dier wordt van de truck geladen. Nog een slachtoffer van de wrede paardenhandel. Ook ezels worden getransporteerd vanuit Roemenië, door Hongarije, naar Italiaanse slachthuizen. Sommige sterven tijdens de reis. Het kost ezels enorm veel moeite om de steile helling, die de truck inleidt, te beklimmen.

Onze film keert terug naar de reis van de Litouwse paarden. Vanuit Hongarije worden ze gereden door Slovenië. Eindelijk, na 46 uur reizen komen ze in Italië aan. Hier worden ze uitgeladen. Er is geen medische zorg beschikbaar. Het is zondag en geen dierenarts is aanwezig. De volgende dag hervat de reis zich en de dieren worden dwars door Italië vervoerd.

De paarden gaan de vierde nacht van hun reis in. Uiteindelijk, om half elf 's nachts bereiken ze de haven van Piombino aan de westkust van Italië. Hier worden ze op een schip geladen dat ze naar Sardinië zal vervoeren. De volgende ochtend, om zeven uur, bereiken ze de haven van Olbia, gelegen in het noorden van Sardinië. Daarvandaan worden de dieren verder per vrachtwagen over het eiland getransporteerd, naar Cagliari in het zuiden. Hier worden ze geslacht. De totale reis van Litouwen naar Sardinië bedroeg 2500 kilometer en duurde 95 uur.

Slachten zonder verdoving in Griekenland en Frankrijk

Eerder zagen we het lijden van Britse lammeren die naar Griekenland werden vervoerd. Een noodlottige gebeurtenis staat de dieren te wachten die de lange reizen overleven: geslacht worden in een Grieks slachthuis. Het is ons gelukt om in drie Griekse schapenslachthuizen te filmen. Twee daarvan deden totaal geen poging om de dieren eerst te verdoven voordat ze geslacht werden. Ze werden simpelweg van de wagens af- en het slachthuis ingesleept. Binnen werden hun kelen doorgesneden terwijl ze nog bij vol bewustzijn waren. Daar werden ze aan hun lot overgelaten tot ze vanzelf doodbloedden. Het derde slachthuis verdoofde de schapen wel, maar zo inadequaat dat sommige dieren alweer bij bewustzijn waren voordat hun kelen werden doorgesneden.

Elk jaar worden er duizenden Britse schapen geëxporteerd om deel te nemen aan rituele slachtingen in de open lucht tijdens het jaarlijkse Eid-el-Kabir-feest in Frankrijk. Van een dier op de achtergrond in de film is al enige tijd geleden de keel doorgesneden. Toch is het nog in leven en ervaart het duidelijk enorm veel stress. De schapen worden geplaatst op "kantelbakken". Dan worden ze met de kop naar beneden gehouden. Hun kelen worden doorgesneden terwijl ze nog bij vol bewustzijn verkeren. Rituele slachtingen in de open lucht zijn verboden onder de Europese wetgeving.

Export van runderen naar het Midden-Oosten

Ieder jaar worden honderdduizenden runderen geëxporteerd vanuit de Europese Unie - voornamelijk vanuit Ierland, Duitsland en Frankrijk - naar het Midden-Oosten en Noord-Afrika. In dit Libanese slachthuis treffen we een Ierse stier aan. De veewagen is niet voorzien van een helling die het uitladen zou kunnen vergemakkelijken. In plaats daarvan valt het dier er gewoonweg uit. Z'n voorpoot zat vastgebonden aan de zijkant van de wagen. Dit is met opzet gedaan om hem dichtbij een afvoerbuis te plaatsen. Wanneer zijn keel wordt doorgesneden stroomt z'n bloed door de afvoerbuis in plaats van over de vloer.

Er zijn enorme subsidies gemoeid ten behoeve van het aanmoedigen van de export van Europese runderen naar niet-Europese landen. De veehandelaren worden beloond voor het niet verder laten groeien van de Europese rundvleesberg. Normaal worden de dieren in het Midden-Oosten niet verdoofd alvorens ze geslacht worden. Bij een Duits dier wordt de keel doorgesneden terwijl het nog bij vol bewustzijn is. Het geluid dat je hoort, wordt veroorzaakt door zijn poging tot ademhaling. De Europese Coalitie voor Landbouwhuisdieren dringt er bij de Europese Unie op aan om een grote omwenteling te maken in het beleid ten aanzien van de lange-afstandstransporten. Deze willen zij opgeheven zien en ingeruild door vleeshandel.

Lees ook

• Waarom export van vlees en zuivel tot dierenleed leidt
• Omvang van de export van vlees en zuivel: de cijfers
• Halal slacht en verdovingsmethoden
• Daily Maverick (Engels): foto's van een veeschip met 19.000 runderen in de haven van Kaapstad (2024)
• Weblogs over het dierenleed tijdens (internationale) transporten