Spraakverwarring tussen boeren, burgers en ambtenaren
Sommige mensen praten opzettelijk langs elkaar heen
In ons land heerst een Babylonische spraakverwarring tussen boeren, consumenten en overheid. Het is naïef om te denken dat zij dat zelf erg vinden, terwijl de slachtoffers (mensen uit de derde wereld, het milieu, de dieren en soms de boeren, die ecologisch verantwoord werken) in Nederland weinig vertegenwoordigers hebben die aan dat gesprek deelnemen. Alle partijen hebben te veel baat bij de huidige situatie om elkaar echt de waarheid te vertellen. Er zijn veel halve waarheden en drogredeneringen.
Iedereen schuift de argumenten naar voren die in het eigen voordeel zijn en zelden spreekt iemand de ander tegen in een rechtstreeks debat. Hoe het "gesprek" over de diverse aspecten rond intensieve veehouderij verloopt laten we hieronder zien. Wat opvalt in besprekingen van de problemen in de intensieve veehouderij is dat bijna niemand het heeft over de export van dierlijke producten. Minstens 70% wordt geëxporteerd en voor- en tegenstanders lijken niet te willen zien dat deze export de pijler is van (het lijden in) de bio-industrie. De gedachte dat de Nederlandse landbouw zoveel schade berokkent dat de bijdrage aan de economie te niet wordt gedaan, is iets wat niemand zo maar wil geloven. Daarom wordt er alles aan gedaan om het grote publiek in de waan te laten dat de landbouw niet mag worden aangepakt.
Stress, depressie, niet begrepen te worden bepalen de gevoelens van veel boeren. In de vijftiger jaren van de vorige eeuw kwam dat ondermeer door de ruilverkavelingen, later door de ruimingen als gevolg van MKZ en andere dierziektes en tegenwoordig door de stikstofuitstoot. De boeren tegenwoordig zijn veelal grote leningen aangegaan om meer te produceren. Deze problemen zouden er niet zijn wanneer Nederland zich niet zou richten op handhaving van overproductie ten behoeve van de buitenlandse markten.
Hoe een echt gesprek wordt vermeden
We presenteren telkens voor een aantal onderwerpen hoe veel veehouders, consumenten en ambtenaren denken en daarnaast wat ze er niet bij zeggen. Klik bij elke spreker op Wat zeg je er niet bij? om te zien wat er achter de woorden zit. Bij elk onderwerp staat een link naar achtergrondinformatie op onze site; bij "dierenwelzijn" is dat bijvoorbeeld een opsomming van de 5 (minimale) vrijheden die een dier uit de bio-industrie officieel heeft. Wie zoekt naar tegenargumenten, wordt verwezen naar de drogredenen. Wie zoekt naar de feiten over de agrosector kan terecht op deze site of in de media.
Schoon eten en drinken voor mijn vee is genoeg voor dierenwelzijn.
Zegt er niet bij:Een boer heeft geen geld over voor echt dierenwelzijn. Een dier moet tegen zo laag mogelijke kosten naar het slachthuis. Zie ook de eufemismen.
🛒Consument
Bio-industrie is zielig voor dieren, ze missen bewegingsvrijheid en de mogelijkheid om zich natuurlijk te gedragen.
Zegt er niet bij:Voor welzijn van dieren heb ik weinig geld over, wel voor mijn gezondheid.
🏛️Overheid
Alles mag zolang wij maar niet weten dat het dierenwelzijn in het gedrang is.
Megastallen zijn de oplossing om de kostprijs laag te houden. Kleinschalig heeft niet de toekomst, het buitenland heeft een betere concurrentiepositie.
Zegt er niet bij:We steunen kleinschalige alternatieven niet. We laten het aan de vrije markt over.
Ik wil de omzet van mijn bedrijf laten groeien en ik noem alleen dat ontwikkeling. Het geeft ook meer status.
Zegt er niet bij:Het kan mij niet schelen als dat ten koste van andere veehouders, milieu en dierenwelzijn gaat.
🛒Consument
Boeren moeten ook rijk kunnen worden.
Zegt er niet bij:We hebben geen zin om ons te verdiepen in de negatieve gevolgen van hoe boeren ten koste van milieu en dierenwelzijn rijk willen worden als wij maar minder hoeven te betalen voor hun producten.
🏛️Overheid
Een paar grotere bedrijven zijn beter te reguleren dan veel kleinere.
Zegt er niet bij:Groei van de intensieve veehouderij gaat ten koste van andere relevante doelen van het regeringsbeleid, zoals aantrekkelijk landschap.
Vlees en zuivel voorzien in een behoefte, want het wordt afgezet.
Zegt er niet bij:De productie van bio-industrievlees verkleint mondiaal de beschikbaarheid van voedsel.
🛒Consument
Ik wil gezond, goedkoop en gemakkelijk bereidbaar vlees en zuivel en een zuiver geweten.
Zegt er niet bij:Ik weet dat het aan alle onderdelen schort, maar ik heb geen zin om naar alternatieven te zoeken en mijn gedrag te veranderen.
🏛️Overheid
In ons land geproduceerd voedsel is gezond en veilig.
Zegt er niet bij:Het buitenland, het dier, de belastingbetaler en het milieu betalen de prijs. De controle of voedsel verantwoord is geproduceerd is minimaal.
Wie wel eens met boeren of burgers een dialoog of discussie aangaat over zaken die dieren betreffen kent het fenomeen: drogredenering. Drogredeneringen zijn hele flauwe manieren om een discussie proberen te winnen en een ander monddood te maken. We hebben de types drogredenen op een rij gezet en een overzicht gemaakt van onderwerpen waarvoor een afdoend antwoord is geformuleerd. Een waarschuwing vooraf. Wanneer je de indruk hebt dat je in een machtsstrijd dreigt te verzanden, lees dan dit artikel. Voor wie de mening van een ander diervriendelijker wil maken, is dit artikel mogelijk interessant.
Dit artikel is onderdeel van een reeks over drogredeneringen en demagogie
Sommige argumenten worden vaak gebruikt, maar zijn niet geldig.
Dat gebruiken van de zogeheten drogredenen doen voor- en tegenstanders van dierenrechten.
We zetten deze ongeldige argumenten op een rij en plaatsten daar het tegenargument bij.
Dit ten behoeve van een heldere en eerlijke dialoog.
Er zijn verschillende types drogredenen.
Zij worden expres of per ongeluk toegepast in een discussie.
Wees je daarom bewust van de uitgangspunten en integriteit van een opponent.
Hoe reageer je op drogredenen? Zes tips
Geef de ander het voordeel van de twijfel. Begin met aannemen dat het een misverstand is, geen opzettelijke misleiding. Beschuldig iemand niet te snel van opzettelijk misleiden. Zelfs bij herhaalde drogredeneringen kan iemand gewoon slecht geïnformeerd zijn of emotioneel betrokken bij het onderwerp.
Er zijn verschillende manieren om te reageren op drogredeneringen. Hier zijn enkele algemene tips.
Let op de context. In een vriendschappelijk gesprek of werkoverleg werkt een zachte benadering beter dan in een formeel debat. Pas je strategie aan op basis van je relatie met de ander en het doel van het gesprek.
Blijf rustig en emotieloos. Drogredeneringen zijn vaak bedoeld om emoties op te wekken, dus het is belangrijk om rustig te blijven en je emoties in bedwang te houden.
Identificeer de drogredenering. Probeer te begrijpen waar de redenering hapert - voor jezelf, niet om de ander te 'betrappen'.
Weerleg de drogredenering. Stel verhelderende vragen of leg uit waarom het argument niet overtuigt, zonder technische termen te gebruiken.
Blijf op het onderwerp. Probeer terug te keren naar het onderwerp waarover de discussie gaat en probeer de discussie te houden op een rationeel niveau.
Wees voorbereid. Als je weet dat je gaat praten met iemand die vaak drogredeneringen gebruikt, kan het nuttig zijn om voorafgaand aan het gesprek bepaalde feiten en argumenten te verzamelen om op terug te vallen.
Een leerzaam boek over drogredenen te herkennen en te weerleggen schreef Paula Steenwinkel. Voor wie zuiver wil redeneren en reageren en beu is van discussie-trucjes. Drogredenen, herkennen en weerleggen (bol.com).
